Irena Sendlerowa, z domu Krzyżanowska (ur. 15 lutego 1910 w Otwocku [wg książki "Matka Dzieci Holokaustu" - w Warszawie], zm. 12 maja 2008 w Warszawie) – polska działaczka społeczna, Sprawiedliwa Wśród Narodów Świata.
Irena
Sendlerowa urodziła
się w 1910 r. w Otwocku; jej ojciec Stanisław Krzyżanowski
był lekarzem-społecznikiem i działaczem Polskiej Partii
Socjalistycznej. Przed wojną studiowała polonistykę i
działała w PPS. Podczas okupacji hitlerowskiej była
pracownikiem opieki społecznej; w przebraniu pielęgniarki
nosiła do getta jedzenie, leki i pieniądze. Po decyzji
Niemców o likwidacji getta Sendlerowa rozpoczęła wraz z
współpracownikami akcję wyprowadzania stamtąd dzieci i
umieszczania ich w polskich rodzinach, sierocińcach i
klasztorach - uratowała w ten sposób 2500 dzieci,
zaszyfrowana i ukryta w słoikach dokumentacja ich danych
przetrwała wojnę. Od jesieni 1943 Sendlerowa kierowała
Referatem Dziecięcym Rady Pomocy Żydom "Żegota", 20 X 1943
r. została aresztowana przez gestapo i poddana torturom na
Pawiaku. Uniknęła rozstrzelania dzięki wpłaconemu przez
"Żegotę" okupowi. Po 1945 r. pracowała w wydziale opieki
miasta stołecznego Warszawy. Współtworzyła domy dziecka i
domy starców oraz dzienne pogotowia dla dzieci. Opiekowała
się tzw. gruzinkami, dziewczynami, które oddawały się
prostytucji na gruzach Warszawy. W 1949 r. ciężarną Irenę
przesłuchiwano na UB; jej synek urodził się za wcześnie i
umarł po kilku tygodniach.
W 1963 r. umarło jej drugie dziecko, 12-letni Adaś.
Irena Sendlerowa została uhonorowana m.in. tytułem
Sprawiedliwy Wśród Narodów Świata oraz Krzyżem Komandorskim
z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. Stowarzyszenie Dzieci
Holocaustu zamierza zgłosić jej kandydaturę do pokojowej
nagrody Nobla. Kilka lat temu uczennice szkoły w Uniontown
(Kansas) wystawiły własną sztukę teatralną opowiadającą o
Irenie Sendler, zatytułowaną "Życie w słoiku". W
październiku Irena Sendlerowa odbierze przyznaną jej właśnie
Nagrodę im. Jana Karskiego "Za Odwagę i Serce".

Artykuł z Tygodnika Powszechnego
